...........................................................................................................................................................................................................................................................................................................
.........................................................................................................................................................................................................................................................................
TÜRKÜLERİMİZ, TÜRKİYE'MİZ-21
AYDIN
Kuzeyindeki Aydın Dağları ve güneyindeki Menteşe Dağları'yla çevrilmiş Aydın ilimizin ortası
ve batısı verimli ovalarla kaplıdır.Büyük Menderes Havzası üzerinde kurulmuş bulunan Aydın'da Akdeniz iklimi egemendir.
Doğusunda Denizli,batısında Adalar Denizi(Ege Denizi),kuzeyinde İzmir ve Manisa,güneyinde ise Muğla iliyle komşu olan Aydın ilinin sınırları içinde birçok büyük,küçük akarsu vardır.
170 kilometresi il içinde olan ve toplam uzunluğu 435 km. olan Büyük Menderes nehri
Ege Bölgesi'nin en uzun akarsuyudur.
Ayrıca sınırları içinde Bafa,Samson ve Azap gölleri de bulunmaktadır.Şimdi kaynağı bilinmeyen bir Aydın türküsü:Şu Dalma'nın dağını.Bu türküyü Bedia Akartürk'ten youtube'ta izleyebiliriniz.
ŞU DALMA'NIN DAĞINI
Şu Dalma'nın aman,dağını da duman da bürüdü.
Yar senin için aman,civan ömrüm de çürüdü.
Üç yüz atlı aman,beş yüz yayan da yörüdü.
Amanın da beyler,beyler avdan geldim de yorgunum.(nakarat)
Yorgun da değil aman,bir güzele de vurgunum.(nakarat)
Şu Dalma'nın aman,çeşmeleri de burmalı.
Yar üstüne aman,yar seveni de vurmalı.
(nakarat)
Şu Dalma'yı aman,vara gele de yol ettim.
El kızını(oğlunu) aman,ben kendime de yar ettim.
Amanın da beyler,beyler ben dünyama da doymadım.
Doydumsa da aman,yar sefası sürmedim.
Aydın (Juliapoli) Traklar tarafından kurulmuştur.Bu yörede egemen olmuş diğer güçler Spartalılar,
Hititler,Frigler,İyonlar,Lidyalılar,Persler, ve Romalılar bu kentin gelişiminde etken olmuşlardır.
Zeybeğin iki anlamı vardır.Birincisi Ege Bölgesine özgü bir halk oyunu türüdür.Diğer bir anlamı da akıllı ve anlayışlı anlamına gelen bir unvandır ki bu tanım Kaşgarlı Mahmut'un dünyaca bilinen eseri
Divan-ı Lûgat'it Türk'ten alınmıştır.
Bir zeybek havasıyla devam edelim:Eklemedir koca konak ekleme.Bu türküyü Zara'dan dinleyebilirsiniz.
EKLEMEDİR KOCA KONAK
Eklemedir koca konak ekleme,aman aman.
Nazlı da yarim yine(yine) geldi aklıma.
Nasıl edeyim başımdaki sevdaya aman aman.
Aman aman dostlar yoldan geldim yorgunum.
Orta da boylu bir güzele(yiğide) vurgunum.
Bizim bağa gideriken serhaya.
Çektiler kolumdan beni tenhaya.
Nasıl edeyim başımdaki sevdaya.
Aman aman dostlar kabir bana dar gelir.
Bu gençlikte ölüm bana zor gelir.
Bizim bağın menekşesi al olur.
Alem de sevdiğine yanar kül olur.
Sevdiğini alamayan del'olur.
Haydi haydi gidelim aynalı kavağa üçümüz.
Taze de şeftalidir bizim yükümüz.
Bir Abalı zeybeği daha: Youtube'tan izleyebilirsiniz.
ABALIMIN CEPKENİ
Abalımın cepkeni safi sırma ilikli.
Abalımı vuranlar on iki de Giritli.
Abalım abalım başı aman belalım.(nakarat)
Abalım abalım gözleri elalım.(nakarat)
Yandım da efeler yandım abalı da zeybeğe.(nakarat)
Yandım da dostlar yandım abalı da zeybeğe.(nakarat)
Beşparmak Dağı'ndan gece ben geçtim.
Anadan,babadan,yardan vazgeçtim.
(nakarat)
Selçuklular 1186'da,Aydınoğulları da 1300 yılında burasını ele geçirmiş ve kentin adı önce
Aydın Güzelhisar,daha sonra da Aydın olmuştur.
1426'da Osmanlılar'ın eline geçen Aydın,1923'te il olmuştur.
Aydın'ın ilçesi Bozdoğan'a bağlı Dereköy'e ait olan ve Muzaffer Sarısözen tarafından 1954 yılında derlenmiş bir bozlak türkü var sırada:Bedia Akartürk'ten izleyebilirsiniz.
PAZARDAN ALDIM HALI
Pazardan aldım halı,/Sevdiğim hurma dalı.
Görenler maşallah çeksin,/Kimin var böyle yari.
Amanın da dumanın ben neler oldum./İçmeden serhoş oldum.(nakarat)
Ekin ektim yollara,/Biçtirmedim ellere.
Ben bir gizli yar sevdim,/Bildirmedim ellere.
(nakarat)
Binlerce yıl önce Büyük Menderes ırmağının suladığı bereketli ovalar üzerine kurulmuş olan,
doğanın kültürle kucaklaştığı ve ülkemizde turizmin ilk başladığı illerden birisi olan Aydın,
M.Ö.5.yy.da yaşamış ünlü tarihçi Bodrumlu(Halikarnassos) Herodot tarafından,yeryüzündeki en güzel gökyüzünün altı diye tanımlanmıştır.
Güzel bir Aydın türküsüyle sonlandıralım yazımızı:EMİR'İM SUYA GİDER (youtube'ta var.)
Emir'im suya gider desti doldurur,
Destinin kulpuna Emir'im,bülbüller kondurur.
Emir'imin yan bakışı beyler öldürür.
Emir'im,Emir'im ben gine gelirim.(nakarat)
Akan çaylar gibi harlar gelirim.(nakarat)
Emir'imin evleri taşlık değil mi?
Salıver Emir'im gençlik değil mi?
Cebine koyduğum harçlık değil mi?
(nakarat)
Zeybekler diyarı Aydın'dan yolumuz Muğla'ya uğrayacak.
Turizmin odak noktalarından biri olan doğası,denizi ve dünyaca ünlü dinlence yerleriyle tanınan
Muğla ilimizin türküleri,tarihçesi ve türkü öyküleriyle yolculuğumuzu sürdüreceğiz.
Sağlıklar diliyorum.
SEHRİ DOĞRUÖZ
02.05.2008
sehri_dogruoz@mynet.com
TÜRKÜLERİMİZ, TÜRKİYE'MİZ
SEHRİ DOĞRUÖZ
